کشته شدن ال منچو؛ چگونگی شکلگیری امپراتوری مواد مخدر او
ال منچو، خطرناکترین قاچاقچی مکزیک، کشته شده است. پس از این رویداد، مکزیک با راهبندانهای وسیع در بزرگراهها، تعطیلی فرودگاهها و درگیریهای مسلحانه مواجه شد که خیابانهای شهر را به میدان جنگ تبدیل کرد. این فرد که سالها یکی از قدرتمندترین و اسرارآمیزترین چهرهها در قاچاق مواد مخدر جهانی به شمار میرفت، اکنون به پایان خط رسیده است.
ال منچو، کی بود؟
مکزیک اکنون مردی را از دست داده که برای او جایزه ۱۵ میلیون دلاری تعیین شده بود و کارتل او ظرف چند ساعت، ۵ ایالت را به آتش کشید. نمسیو روبن اوسگرا سروانتس در تپههای صعبالعبور میچوآکان به دنیا آمد و دوران کودکی او در یک جامعه کشاورزی روستایی سپری شد. او در دهه ۱۹۸۰ بهعنوان مهاجر غیرمجاز به ایالات متحده مهاجرت کرد و در کالیفرنیا به قاچاق مواد مخدر مشغول شد که منجر به دستگیری و محکومیت او در اواسط دهه ۱۹۹۰ شد. پس از گذراندن نزدیک به سه سال در زندان آمریکا، در سن ۳۰ سالگی به مکزیک بازگشت.
او بهجای آنکه از جرم و جنایت فاصله بگیرد، عمیقتر به آن فرو رفت. اوسگرا در کشور خود زندگی کارتلی را پذیرفت و در نهایت با کارتل میلنیو متحد شد. زمانی که این سازمان در اواخر دهه ۲۰۰۰ شکست خورد، او از فرصت استفاده کرد و به همراه همپیمانانش در حدود سال ۲۰۰۷ کارتل نسل جدید خالیسکو، معروف به CJNG، را تأسیس کرد. این کارتل به یکی از خشونتبارترین گروههای جنایی تاریخ مکزیک تبدیل شد.
ساخت کارتل از طریق ایجاد ترس
در سال ۲۰۲۰، ال منچو تلاش کرد عمر گارسیا هارفوش را ترور کند زیرا به گفته خودش، او اجازه نمیداد کار کند. با وجود تمام خطرات، عمر زنده ماند و پنج سال بعد به مقام وزیر امنیت عمومی رسید و ال منچو را نابود کرد. زیر رهبری ال منچو، CJNG به سرعت در سراسر مکزیک و فراتر از آن گسترش یافت. اگرچه از نظر بینالمللی به اندازه کارتل سینالوا شناخته شده نبود، اما به دلیل خشونت شدید و استفاده از تسلیحات نظامی در داخل مکزیک شهرت داشت. این کارتل فقط یک شبکه قاچاق نبود؛ بلکه مانند یک نیروی شبهنظامی عمل میکرد و از خودروهای زرهی، تسلیحات سنگین و راکتاندازها بهره میبرد.
در سال ۲۰۱۵، در جریان تلاش ناموفق برای دستگیری او، افراد مسلح کارتل یک هلیکوپتر ارتش مکزیک را با راکتانداز سرنگون کردند. CJNG همچنین پیشگام در استفاده از پهپادهای مسلح و دستگاههای انفجاری بود و سطح پیچیدگی تاکتیکی جنگ کارتلها را افزایش داد. این گروه همچنین مظنون به تلاش برای ترور یک مقام امنیتی عالی در مکزیکوسیتی در سال ۲۰۲۰ با استفاده از نارنجک و تفنگهای قدرتمند بود.
در همین حال، کارتل بهعنوان نیروی غالب در قاچاق فنتانیل، متآمفتامین و کوکائین به ایالات متحده تثبیت شد. مقامات آمریکایی و اداره مبارزه با مواد مخدر (DEA) آن را تهدیدی برای امنیت ملی قلمداد کردند. با این حال، ال منچو از صحنه عمومی دوری میکرد و برخلاف خوآکین ال چاپو گوزمان که به شهرت علاقه داشت، اوسگرا ترجیح میداد ناشناخته بماند. چند عکس تأییدشده از او منتشر گردید، اما رمز و رازش بخشی از قدرت او ماند.
سود بردن از خلأ قدرت
کاهش قدرت کارتل سینالوا پس از دستگیری و استرداد خوآکین گوزمان، فرصت تازهای ایجاد کرد. درگیریهای داخلی، نفوذ سینالوا را تضعیف نمود و CJNG به سرعت قلمرو جدیدی را تصاحب کرد و مسیرهای سودآور فنتانیل را گسترش داد. سالها ال منچو در راس چیزی ایستاد که بسیاری از تحلیلگران آن را قدرتمندترین سازمان جنایی مکزیک میدانستند. دولت آمریکا جایزه ۱۵ میلیون دلار برای دستگیری او تعیین کرد و او در واشنگتن دیسی به رهبری یک سازمان جنایی متهم شد.
عملیات در خالیسکو
نیروهای ویژه مکزیک در ایالت غربی خالیسکو عملیات هماهنگ برای دستگیری ال منچو را در نزدیکی تاپالپا، حدود ۱۳۰ کیلومتر از گوادالاخارا، آغاز کردند. با پشتیبانی نیروی هوایی و همکاری اطلاعات مقامات آمریکایی، نیروها وارد عمل شدند و مأموریت به درگیری شدید تبدیل گردید. به گفته وزارت دفاع مکزیک، نیروهای امنیتی مورد حمله قرار گرفتند و ال منچو و چند تن از همدستان مظنون او در این عملیات کشته شدند. همچنین چندین نفر از نیروهای امنیتی در درگیریهای مرتبط جان خود را از دست دادند.
ظرف چند ساعت پس از مرگ او، اعضای کارتل آشوب را در حداقل هشت ایالت، از جمله خالیسکو، گواناخواتو و میچوآکان آغاز کردند. خودروهای آتشزده بزرگراهها را مسدود کردند و افراد مسلح کسبوکارها را در گوادالاخارا به آتش کشیدند. در پورتو والارتا، دود از ساحلها بلند شد و گردشگران و ساکنان در خانهها پناه گرفتند. مدارس تعطیل شدند و پروازها لغو گردیدند. دولتهای خارجی هشدار امنیتی صادر کردند و شهروندان را به ماندن در خانه توصیه کردند. مقیاس انتقامجویی نشاندهنده دامنه نفوذی بود که ال منچو حفظ کرده بود و حتی در مرگش، سازمان او نشان داد که توانایی فلج کردن مراکز شهری بزرگ را دارد.
مرگ ال منچو یکی از مهمترین ضربات به سازمانهای جنایی مکزیک در بیش از یک دهه گذشته توصیف شده است. برای دولت کلودیا شینباوم، این یک ضربه قاطع به ساختار قدرتمند کارتل محسوب میشود. مقامات آمریکایی نیز این عملیات را به عنوان شاهدی بر تقویت همکاری دوجانبه توصیف کردند.