چین با چالش جذب خریداران برای جنگنده نسل پنجم J-35 مواجه است
چین در تلاش است تا خریدارانی برای جنگنده J-35 خود پیدا کند، اما حضور جنگندههای F-35 آمریکایی و گزینههای ارزانتر دیگر، به این مسیر چالشهایی ایجاد کرده است. کارشناسان معتقدند که این جنگنده ممکن است در رقابت با F-35 و دیگر گزینههای کمهزینه، با دشواریهایی مواجه شود.
چالشهای جذب خریدار
تحلیلگران تأکید میکنند که روابط سیاسی و ملاحظات اقتصادی میتوانند نقش تعیینکنندهای در هرگونه فروش احتمالی ایفا کنند که این امر باعث میشود بازار واقعی جنگنده چینی همچنان نامشخص باقی بماند.
در نمایشگاه هوایی سنگاپور که در ماه جاری برگزار شد، بزرگترین شرکت صنایع هوافضای نظامی چین یک مدل از J-35A، نسخه مخصوص نیروی هوایی، را به نمایش گذاشت. این نمایش بهعنوان تلاش پکن برای ترویج جنگندهاش در بازارهای خارجه محسوب میشود، اگرچه سوالاتی درباره جذابیت آن برای خریداران بینالمللی همچنان مطرح است.
J-35A که طی بیش از یک دهه توسط شرکت Shenyang Aircraft Corporation، از زیرمجموعههای AVIC، توسعه یافته، سال گذشته بهطور رسمی به ارتش چین ملحق شد. بهعنوان دومین جنگنده نسل پنجم چین پس از J-20 که مجوز صادرات ندارد، J-35 بهطور وسیع بهعنوان پاسخ پکن به F-35 شرکت لاکهید مارتین تلقی میشود.
در سالهای اخیر، چین بهصورت فعال این جنگنده را در خارج تبلیغ کرده و با نمایش مدلهایی از آن در رویدادهای مهم بینالمللی دفاعی، از جمله نمایشگاههای هوایی پاریس و دبی، تلاش کرده تا خریداران خارجی را جذب کند.
مزایا و محدودیتها
لیزلوت اودگارد، پژوهشگر ارشد مؤسسه Hudson Institute در واشنگتن، اشاره کرد که J-35 برای کشورهایی که در پی کاهش وابستگی به زنجیره تأمین غربی هستند، مزایایی ارائه میدهد. وی تأکید کرد که این هواپیما یک جنگنده نسل پنجم با اویونیک پیشرفته، قابلیتهای پنهانکاری و احتمالاً گزینههای تأمین مالی انعطافپذیرتر است.
با این حال، اودگارد به محدودیتهای مهمی نیز اشاره کرد: J-35 در مقایسه با F-35 از قابلیت تعاملپذیری کمتری برخوردار است؛ در حالی که F-35 از یک اکوسیستم تسلیحاتی بالغ غربی بهرهمند است و با سامانههای اطلاعاتی، نظارتی و شناسایی متحدان ایالات متحده و شبکههای فرماندهی مشترک، یکپارچگی کامل دارد.
تیموتی هیث، پژوهشگر ارشد دفاعی در اندیشکده Rand Corporation، بیان کرد که چین فاصله خود با ایالات متحده در توسعه جنگندههای نسل پنجم را کاهش داده است. وی خاطرنشان کرد که هرچند J-35 ممکن است سریعتر و احتمالاً مانورپذیرتر باشد، F-35 ایالات متحده برای عملیاتهای برد بلند و انجام مأموریت در کنار متحدان و شرکا طراحی شده است.
چندین متحد ایالات متحده در منطقه آسیا-اقیانوسیه بهویژه F-35 را در اختیار دارند که از جمله آنها میتوان به استرالیا، ژاپن، سنگاپور و کره جنوبی اشاره کرد. به تازگی، ژاپن نسخه F-35B، مدل با قابلیت برخاست کوتاه و فرود عمودی، را به ناوگان خود افزوده است که میتواند از عرشه شناورهای دریایی عملیات انجام دهد و در میان افزایش تنشها با پکن، انعطافپذیری تاکتیکی توکیو را تقویت میکند.
خریداران بالقوه
بنسه نمت، مدرس ارشد مطالعات دفاعی و مدیر اجرایی مرکز اقتصاد و مدیریت دفاعی کینگز در King’s College London، خاطرنشان کرد که J-35 احتمالاً کشورهای را جذب خواهد کرد که به F-35 دسترسی ندارند، خواهان کاهش وابستگی به ایالات متحده هستند یا توان پرداخت هزینه کامل چرخه عمر F-35 را ندارند.
با وجود توانمندیهای J-35، این جنگنده ممکن است برای برخی کشورهای جنوبشرق آسیا جذاب نباشد. کشورهایی که اغلب گزینههای ارزانتری مانند FA-50 ساخت کره جنوبی، که فیلیپین از آن استفاده میکند، یا JAS 39 Gripen ساخت سوئد، که در اختیار تایلند است، را انتخاب میکنند. تحلیلگران همچنین اشاره میکنند که KF-21 کره جنوبی، با برخورداری از ویژگیهای پنهانکاری و برنامهریزی برای ارتقا به استاندارد نسل پنجم، میتواند چشمانداز صادراتی J-35 در منطقه را بیش از پیش محدود کند.